bhāvana भावन

Definition: भावन a. (-नी f.) [भू-णिच्-ल्यु ल्युट् वा] Effecting &c.; भूतभव्यभविष्याणां भावानां भुवि भावनाः Mb.14.37.15; यत् पृच्छसे भागवतान् धर्मांस्त्वं विश्वभावनान् Bhāg.11.2.11;8.1.16; see भावक above. -नः 1 An efficient cause. -2 A creator; जय देव भुवनभावन Māl.9.4. -3 An epithet of Śiva. -4 Of Viṣṇu. -नम्, -ना 1 Creating, manifesting; भावनं ब्रह्मणः स्थानम् Bhāg.3.26.46. -2 Promoting any one's interests. -3 Conception, imagination, fancy, thought, idea; मधुरिपुरहमिति भावनशीला Gīt.6; or भावनया त्वयि लीना 4; Pt.3.162. -4 Feeling of devotion, faith; नास्ति बुद्धिरयुक्तस्य न चायुक्तस्य भावना Bg.2.66; यादृशी भावना यस्य सिद्धिर्भवति तादृशी Pt.5.15. -5 Meditation, contemplation, abstract meditation. -6 A supposition, hypothesis. -7 Observing, investigating. -8 Settling, determining;विभागभावना ज्ञेया Y.2.149. -9 Remembering, recollection. -1 Direct knowledge, perception or cognition. -11 The cause of memory which arises from direct perception (in logic); see भावना and स्मृति in T. S; भावनाख्यस्तु संस्कारो जीववृत्तिरतीन्द्रियः Bhāṣā. P. -12 Proof, demonstration, argument. -13 Steeping, infusion, saturating a dry powder with fluid; द्रवेण यावन्मानेन चूर्णं सर्वं प्लुतं भवेत् । भावनायाः प्रमाणस्तु चूर्णे प्रोक्तं भिषग्वरैः Bhāva. P. -14 Scenting; decorating with flowers and perfumes. -15 (In arith.) Finding by combination or composition. -16 Nature, essence (at the end of comp.). -17 Reason, cause; परावरेशं प्रकृतिमस्योत्पत्त्यन्तभावनम् Bhāg.3.32.7. -18 Growth, prosperity (वर्धन); तस्यैषा निष्कृतिः कृत्स्ना भूतानां भावनं पुनः Mb.12.97.7. -ना 1 A crow. -2 Water. -नम् Apprehension; perception. -Comp. -आश्रयः Name of Śiva. -मय a. imaginary. -युक्त a. 1 thoughtful -2 anxious.


Dictionary: Apte
Literary Sources:
Synonyms:
Wikipedia: